seńko

Piotr Michałowski

Epoka: Nowożytność - Romantyzm

Czas powstania: 1846-48

Lokalizacja: Muzeum Narodowe w Krakowie

Wizerunek Seńki, chłopa z należącego do malarza majątku Bolestraszyce, uważane jest za jedno z najwybitniejszych dzieł Michałowskiego-portrecisty. Model pozował z balwierską miską na głowie, albowiem obraz powstawał jako studium do kompozycji inspirowanej ulubioną lekturą artysty — Don Kichotem Cervantesa. Bolestraszycki wieśniak miał w niej odgrywać rolę Sancho Pansy. W studium głowy Seńki uwidoczniła się najbardziej charakterystyczna cecha portretowego malarstwa Michałowskiego: rezygnacja z zewnętrznej świetności przedstawienia na rzecz pogłębionej analizy psychologicznej połączona z ograniczeniem polifoniczności zestrojów barwnych. Na ciemnym tle jaśnieje tylko różowa karnacja żywej, plastycznej twarzy chłopa. Reszta jego postaci jest nieważna, zaledwie zaznaczona kilkunastoma pociągnięciami pędzla. W twarzy Seńki, który w czasie powodzi stracił cały swój dobytek i popadł w skrajną nędzę, Michałowskiemu udało się uchwycić i scharakteryzować człowieka pokornego i bezgranicznie uległego wobec zrządzeń losu.